Lãi suất vốn vay ưu đãi từ Trung Quốc cao nhất trong số các thị trường cho vay, trong khi điều kiện vay lại kém ưu đãi hơn.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư (Bộ KHĐT) vừa báo cáo Thủ tướng về tình hình thu hút, quản lý và sử dụng vốn vay ưu đãi ODA giai đoạn 2018 – 2020, tầm nhìn đến 2025.

Theo đó, trong số các thị trường cho vay ưu đãi đối với Việt Nam, Bộ KHĐT cảnh báo nguồn vốn vay từ Trung Quốc thường đi kèm với mức lãi suất cao trong khi điều kiện vay lại kém ưu đãi.

Cụ thể, Bộ KHĐT cho biết vốn vay từ Trung Quốc có lãi xuất khoảng 3%/năm, cao hơn mức lãi vay từ các thị trường khác như: Nhật Bản từ 0,35% – 1,2% tùy điều kiện vay; Hàn Quốc từ 0% – 2% tùy theo điều kiện đấu thầu; hay Ấn Độ chỉ khoảng 1,75%; các nước Đan Mạch, Pháp, Đức…

Thêm vào đó, việc vay vốn từ Trung Quốc thường kèm theo mức phí cam kết 0,5% và phí quản lý 0,5% – các thị trường khác đều không tính mức phí này. Các khoản tín dụng ưu đãi của Trung Quốc được cung cấp thông qua Ngân hàng Xuất nhập khẩu Trung Quốc (China Eximbank).

Chưa kể, thời hạn vay và ân hạn của các khoản vay từ Trung Quốc đều ngắn hơn nhiều so với các thị trường khác. Cụ thể, thời hạn các khoản vay của Trung Quốc là 15 năm, thời gian ân hạn 5 năm; trong khi thời hạn vay của Nhật Bản là từ 15 – 30 năm, thời gian ân hạn 5 – 10 năm; còn Hàn Quốc có thời hạn vay và ân hạn lần lượt từ 25 – 40 năm và từ 7 – 10 năm.

Với những đánh giá trên, Bộ KHĐT cho rằng “nên hạn chế vay nguồn tín dụng ưu đãi từ Trung Quốc”, bởi các khoản vay từ nước này thường kèm theo điều kiện chỉ định thầu cho các công ty Trung Quốc và có điều kiện vay kém ưu đãi hơn so với nguồn ODA khác, chỉ phù hợp sử dụng cho các dự án có nguồn thu trực tiếp và có khả năng trả nợ.

Bên cạnh đó, cơ quan này cho hay một số dự án sử dụng vốn vay, nhà thầu, thiết bị Trung Quốc cũng thường xuyên chậm tiến độ, không đảm bảo chất lượng, tăng tổng mức đầu tư… ảnh hưởng tới hiệu quả đầu tư.

“Do đó trong thời gian tới, việc vay vốn ưu đãi của Trung Quốc cần được xem xét, cân nhắc “, Bộ KHĐT lưu ý.

Tường Văn